करण र अकरण

Subject: Nepali

Find Your Query

Overview

यस पाठमा करण र अकरण बारेमा उल्लेख गरिएको छ||
करण र अकरण

 

 करण 

    कुनै पनि सकारात्मक अर्थ बुझाउने वाक्यलाई करण भनिन्छ | यसले हो वा छ भन्ने सकारात्मक अर्थ दिन्छ |

जस्तै :-

  • राजन नेपाली पढ्छ |
  • दिपा ज्ञानी छे |
  • आमा हिँडेर जाँदै हुनुन्हुछ |
  • पानी परे बाली सप्रिन्छ |
  • सन्दिप क्रिकेट खेल्थ्यो |

अकरण 

    कुनै पनि नकारात्मक अर्थ बुझाउने वाक्यलाई अकरण भनिन्छ | यसले होइन भन्ने नकारत्मक अर्थ दिन्छ | जस्तै :-

  • राजन नेपाली पढ्दैन |
  • दिपा ज्ञानी छैन |
  • आमा हिँडेर जाँदै हुनुन्हुन्न |
  • पानी परे बाली सप्रिंदैन |
  • सन्दिप क्रिकेट खेल्दैनथ्यो

 

 

Things to remember

- कुनै पनि सकारात्मक अर्थ बुझाउने वाक्यलाई करण भनिन्छ |

- कुनै पनि नकारात्मक अर्थ बुझाउने वाक्यलाई अकरण भनिन्छ | 

 

  • It includes every relationship which established among the people.
  • There can be more than one community in a society. Community smaller than society.
  • It is a network of social relationships which cannot see or touched.
  • common interests and common objectives are not necessary for society.
Questions and Answers

केशवराजलाई आफ्नी पत्नीको युक्ति मन परेन र उनले भोलि बिहानै गई माफी माग्ने निश्चय गरेनन् | अब त उनलाई निन्द्रा चाहियो, तर सधैँ बिहान नहोला भन्ने ध्याउन्नले उनको बाँकी रहेको रात उपयोगमा ल्याउन सके र झिसमिसेमै नउठेर लुगा नलगाएर नजान तयार परेनन् | केवल घडीले अबेर गरिदिएन |

काजी शेर्पाले हिमाल चढ्न छाडेका छैनन् |

सोनामले सरितालाई जोमसोम बजार घुमाइदिएनछन् |

हरिशको बहिनी पोखराबाट नआउलिन् |

उनी कहिलेकाहीँ विद्यालय आउँथे |

आज त्यति जाडो छैन |

बादल लाग्दा पानी पर्छ |

आमा घरमै हुनुहुन्नथ्यो |

जहाँ शान्ति हुन्छ, त्यहाँ विकास हुन्छ |

रोपारहरू धान रोप्दै छैनन् |

काका फुटबल हेर्नुहुन्थ्यो |

उत्तीर्ण हुनु नपरेकाले पनि परीक्षा दिनुपरेको छैन |

रोजिला अल्छी भए पनि दाजुले भनेको मान्छे |

पानी परे मकै फल्छ |

भाइले मलाई कुनै कुरा भनेको थिएन |

लोग्ने स्वास्नीलाई असाध्यै माया गर्थ्यो |

भाइले गृहकार्य सकेनछ |

उनीहरू मीठो बोल्छन् | (अकरण)

हामी बजार जाउँला |     

प्रज्वल काममा लागेको छैन |

अँ तिमीले भनेर कहाँ हुन्छ |

यसपाली पानी धेरै पर्छ क्यारे |

खै उनीहरू त अहिलेसम्म आइपुगेनन् नि|

आउँदै हुनुहोला नै, तिमीले हतार गरेर हुन्छ |

मलाई त धेरै भोक पो लाग्यो |

हैन ब्यारे यो कुरा साँचो हो ?

त्यति काम गर्न कुन ठूलो कुरो भो , म गरिहाल्छु नि |

यसपालिको दशैंमा त दिदीभिनाजु दुवै जना आउने रे |

आमा बजारबाट छिट्टै आउनु  |

तिमीले के भनेकी हँ, मैले केही बुझिन नि |

 

 

      कुनै पनि वाक्यमा प्रयुक्त क्रियापदले सकारात्मक अर्थ बुझाउँछ भने त्यसलाई करण र नकारात्मक वा निषेध अर्थ बताउँछ भने त्यसलाई अकरण भनिन्छ |

जस्तै :-

करण वाक्य                                                             अकरण वाक्य

देवकोटाले महाकाव्य लेखे |                              देवकोटाले महाकाव्य लेखेनन् |

मोतीराम कविता लेख्थे |                                   मोतीराम कविता लेख्दैनथे |

देवकोटाले उपन्यास लेख्लान् |                           देवकोटाले उपन्यास नलेख्लान् |     

  यसरी वाक्यमा कर्ताले काम गरेको हो भन्ने अर्थ बुझिन्छ भने करण र कर्ताले काम गरेको होइन वा छैन भन्ने अर्थ बुझिन्छ भने त्यसलाई अकरण भनिन्छ | 

 

© 2019-20 Kullabs. All Rights Reserved.